TÜRKİYE’NİN 81 İLİ, 81 OYUN HAVASI: KÜLTÜREL MİRASIN RİTMİ
Türkiye’nin kültürel belleği yalnızca yazılı kaynaklarda değil; meydanlarda, düğünlerde, bayramlarda ve kuşaktan kuşağa aktarılan oyun havalarında yaşıyor. Anadolu’nun her köşesi, kendi ritmiyle, adımıyla ve hikâyesiyle Türk halk oyunları mozaiğine katkı sunuyor.
Türkiye’nin kültürel belleği yalnızca yazılı kaynaklarda değil; meydanlarda, düğünlerde, bayramlarda ve kuşaktan kuşağa aktarılan oyun havalarında yaşıyor. Anadolu’nun her köşesi, kendi ritmiyle, adımıyla ve hikâyesiyle Türk halk oyunları mozaiğine katkı sunuyor. İşte bu zenginliği gözler önüne seren, 81 ilin meşhur oyun havalarını kapsayan kapsamlı ve arşiv niteliğinde bir çalışma.
TÜRKİYE’NİN 81 İLİ, 81 OYUN HAVASI: KÜLTÜREL MİRASIN RİTMİ
Türkiye, yüzyıllar boyunca farklı medeniyetlere ev sahipliği yapmış, bu çok katmanlı tarihini müzik ve halk oyunlarıyla bugüne taşımış eşsiz bir coğrafya. Her ilin kendine özgü oyun havası; o yörenin yaşam biçimini, coğrafyasını, sosyal yapısını ve duygusal dünyasını yansıtıyor. Halaydan horona, zeybekten çiftetelliye kadar uzanan bu geniş yelpaze, Türkiye’nin somut olmayan kültürel mirasının en canlı unsurları arasında yer alıyor. Uzmanlar, halk oyunlarının yalnızca bir eğlence aracı değil; aynı zamanda tarihsel hafızayı, toplumsal dayanışmayı ve yerel kimliği koruyan önemli bir kültür taşıyıcısı olduğuna dikkat çekiyor.81 İLİN MEŞHUR OYUN HAVALARI (TAM LİSTE)
- Adana : Adana Çiftetellisi
- Adıyaman : Delilo
- Afyonkarahisar : Dabandan
- Ağrı : Baso Halayı
- Amasya : Simsim
- Ankara : Misket
- Antalya : Gabardiç
- Artvin : Artvin Barı
- Aydın : Gimıldan
- Balıkesir : Balıkesir Çiftetellisi
- Bilecik : Bilecik Çiftetellisi
- Bingöl : Govend
- Bitlis : Çepik
- Bolu : Bolu Çiftetellisi
- Burdur : Cemilem
- Bursa : Ağır Bursa Çiftetellisi
- Çanakkale : Çanakkale Gaydası
- Çankırı : Yöresel Oyunlar
- Çorum : Çorum Halayı
- Denizli : İslamoğlu
- Diyarbakır : Delilo
- Edirne : Ye Kafanı Kudur
- Elazığ : Abdurrahman Halayı
- Erzincan : Erzincan Düz Halayı
- Erzurum : Erzurum Barı
- Eskişehir : Keklik
- Gaziantep : Grani / Ağır Delilo
- Giresun : Giresun Karşılaması
- Gümüşhane : Sıksara
- Hakkari : Şemmame
- Hatay : Sallama Halay
- Isparta : Kiraz Dalı
- Mersin : Silifke’nin Yoğurdu
- İstanbul : Kasap Havası
- İzmir : Harmandalı
- Kars : Kafkas Oyunu
- Kastamonu : İnebolu Çiftetellisi
- Kayseri : Hele Hele Yıldız
- Kırklareli : Şarköy Karşılaması
- Kırşehir : Çiçekdağı Oyun Havası
- Kocaeli : Telgraf
- Konya : Hasanım
- Kütahya : Kaval Havası
- Malatya : Delilo
- Manisa : Selendi Oyun Havası
- Kahramanmaraş : Maraş Üç Ayak
- Mardin : Reyhani
- Muğla : Yörük Kızı
- Muş : Keçkeçike
- Nevşehir : Tepeciğin Helliği
- Niğde : Halime Kız
- Ordu : Ordu Karşılaması
- Rize : Tulum Horon
- Sakarya : Düzce Çiftetellisi
- Samsun : Kabaceviz
- Siirt : Herzani Halayı
- Sinop : Ayancık Eğmeleri
- Sivas : Hele Hele Yıldız
- Tekirdağ : Trakya Gayda
- Tokat : Ellik
- Trabzon : Akçaabat Horonu
- Tunceli : Karaçol
- Şanlıurfa : Şevko Halayı
- Uşak : Kostak Kostak
- Van : Bablekan Halayı
- Yozgat : Yozgat Halayı
- Zonguldak : Bartın Çiftetellisi
- Aksaray : Naciye’m
- Bayburt : Bayburt Barı
- Karaman : Karaman Kaşık Havası
- Kırıkkale : Keskin Ağırlama Halayı
- Batman : Halef Halayı
- Şırnak : Şemmame
- Bartın : Bartın Çiftetellisi
- Ardahan : Ardahan Barı
- Iğdır : Terekeme
- Yalova : Ada Çiftetellisi
- Karabük : Sömsöm
- Kilis : Kilis Sallama
- Osmaniye : Sallama
- Düzce : Düzce Çiftetellisi
HALK OYUNLARI: SAHNE SANATI DEĞİL, YAŞAYAN KÜLTÜR
Kültür ve sanat çevreleri, halk oyunlarının yalnızca festivallerde sergilenen sahne gösterileri olarak görülmemesi gerektiğini vurguluyor. Bu oyunlar; düğünlerde, asker uğurlamalarında, hasat zamanlarında ve toplumsal dayanışma anlarında ortaya çıkan yaşayan bir kültür pratiği olarak değerlendiriliyor. UNESCO’nun “Somut Olmayan Kültürel Miras” tanımı kapsamında da değerlendirilen Türk halk oyunları, genç kuşaklara aktarılması gereken en önemli kültürel değerler arasında gösteriliyor.AKADEMİK VE KÜLTÜREL ARŞİV NİTELİĞİNDE ÇALIŞMA
Bu kapsamlı liste;- Kültür-sanat araştırmacıları
- Halk oyunları eğitmenleri
- Akademisyenler
- Yerel yönetimler
- Kültürel içerik üreticileri